KW 1/26 –Wi wör dat noch mit glietschken un schäöweln…   

„Fräuher wör aals bäter“, „wi harn jo nix“, un so wieter… Disse Schnäcke bedüert faoken, dat man klaogen, sick beduern, off sick bepraohlen will.

„Fräuher wör väles änners“, kanns all eiher glöben. Et mott jo uck so wän, denn dei Tied gaiht nu maol wieter!

Un so möcht ich vandaoge trügge denken, an dei Winter van fräuher. Disse strengen Winter wörn hart, dei Alldaogsarbeit schwor. Et wör nich einfach, aower aals irgendwie selbstverständlicker.

Nich blots uppe Fensterschieben seeten Iesbloumen, uck dei Wände van binnen harn eine dicke Iesschicht. Buuten geew et an’t Dack kiene Dackrönnen. Wenn et langsam daute un nachts wöller fröös, geew et dei schönsten Iespingel, bit an Bodden, buld so wi in eine Iishöhle.

Wi Kinner harn uck väl Spaoss. Schneiballschlacht sowiso, Schneimann baun wör dat, wat ick domaols am leiwsten möchde, un dat kann ick vandaoge mit 80 Johr noch immer nich laoten.
Domaols güng dat bi us dorüm, wer denn gröttsten baut har. Dor wör ick lange bäter at miene grötteren Bräuers. Einmaol harn se mi aowerdraopen. Ick wull an nächsden Dag naohaolen. Doch Schietepiepen – dor har et daut.

Dat Glietschken wör ein Riesenspaoß. Fräuher wi vandaoge kann man so eine Glietschkebaohn uck baun, wenn man denn Schnei platt trett. Wi harn aower noch richtige Iesbaohnen. Wenn et dann up’n laoden Harwstdag masse rängt har un alle Päöle vull wörn, harn wi ‘ne grote Utwaohl. Man mott dor tou säggen, dat fräuher wenig drainiert wör un deswägen dat Waoter nich so schnell affsacken kunn.

Wi Kinner drögen domaols fast aale noch Hölschken. Dormit güng dat Glietschken noch am bessen. Dat Problem wör, dat dei dordör schnell verschleeten. Opa klaogde immer: Dor kanns kien Hölschken gägen kriegen. Wat mök hei: Olle Schouh wüdden fräuher nich wegschmäten. Sei wüdden in Stücke schneern un dei kloppde Opa us ünnere Hölschken. Nu wör dat Rutschken daon.
Aower wi löten us wat infalln. Mit’nen groten spitzen Naogel drückden wi dei Stücke dor vör’t glietschken aff. Wenn wi dann woller nao Huus güngen, drückden wi dei Flicken so’n bäten woller drup. Meistens füllen se woller aff. Dann säen wi bi Huus: Dei sünd einfach affalln, hätt Opa nich öllinck fastemaokt. Opa knüffde dann, off hei dat immer glöw hätt, naja – ick glöw et nich…

Mit’t Glietschken kunn man uck eine Ort Wettkampf maoken. Einmaol, wer am wietesten glietschkede. Dann fangen: Alle 5 Sekunden wüdd achteränner aower dei Baohn glietschket. Hars denn vör di gräpen, kunns denn ümme un di doraower schmieten. Manche blewen dann extrao legen, dei nächsde achteran, unsowieter, wi säen dann immer „groten Hoopen maoken“. Dat Schlimme dorbi wör, dat einige immer dei Holschken utflögen. So ein Geschoss hätt mi uck maol draopen. Mit dei Verzierung häbb ick’ne ganse Wäken loopen.

För’t Iesloopen kenn ick noch Schäöwels. Dat wör’n lüttket Brett, so grot as’ne Schouhsaohlen, dorünner twei Glietschienen. Dei wüdden dann mit twei Ledderreim aower dei Schouh bunn’n. Dat Glien wör nich jüss dat Beste. Dei Vördeil wör, dor kunns gout up staohn, man bruukde dormit nich lange üben.

Bäter glitschen güng dat mit richdige Schlittschouh. Dat geew aower noch nich dei, dei faste anne Schouh sitt’t. Disse möss man noch anne Schouhsaohlen fastemaoken: Up dei Schiene seet so’ne Vörrichtung mit twei Klammern, dor settde man denn Schouh up, denn man dann anne Saohlen mit’n extrao Schläödel fastedraihde.
Dat Problem wör, gi käönt et jou vörstelln, eine stabile Schouhsaohlen. Seet dei Schlittschouh nich richtig faste, geew et dei dollsten Stürze, so wi bi mi. Eigene Schlittschouh häbb ick nie hat, aowern gouen Kumpel, dei mi dei uck maol utleint hätt. Nao poor Übungen wull ick dann uck bewiesen, dat ick dat all gout kunn.
Wi harn bi us eine grote Waoterstäe, ein Schlatt, wo wi am leiwsten wörn. Dor geew et aower poor aopene Stäen. Un dat wör eine Moutprobe, dor so wiet wi möglich ran tou fäuhern. Natürlick wull ick nich trüggestaohn. Ick weit noch wie vandaoge, wi ick dor scharp ranfäuhert un dunn affbaogen bin, womit ein Schlittschouh affhaude, ick liekut fäuherde un…  so ein Vollbad in Winterwaoter is gans wat Besünneret. Nich unbedingt tou empfählen!

Aower nu is Schluss, ick mott nao buuten. Et häff vannacht bäten schneiet, ick mott noch’nen lüttken Schneimann bauen.. Bit nächsmaol sägg Batkes Jupp…

Ein Wiehnachtsgeschenk…  KW 52/25

„Ick glöw, wi gaoht nu nao Huus“, sä miene Frou. Wi wörn all denn gansen Nömmdag ünnerwängs – bi use Dochter in Essen. Wi wörn shoppen. So sägg man vandaoge wull, wenn man van Geschäft tou Geschäft löpp, un Geld för Deile utgiff, dei ellinck dei Wiehnachtsman bringen schall.

„Dat is gout, mi kellt dei Fäute all, un bi us touhuus gefallt mi dat väl bäter“, wör ick fors inverstaohn. Miene Dochter keek mi vanne Siete an. „Du biss aower bi mi tou Beseuk. Vandaoge biss du bi mi touhuus.“

„Jao, richtig“, sä ick, „häss recht“, un stuffelde wieter. Aower, so dachte ick bi mi, wi is dat ennlick, wann is man dann touhuus?

Miene Frou un ick sünd vor Johrn inne Stadt in eine Waohnung trukken. Dor käönt wi, wenn wi eines Daoges nich mehr allein klor kaomt, Hülpe kriegen. Tschach, un is dat nu mien Touhuus? In mien Kopp füng et an tou rattern.

Dat güng trügge bit in miene Kinnertied, naon lessen Krieg. Mien Vaoder möss at Börgermeister in us Dörp Vertriebene ut’n Osten bi hiesige Lüe ünnerbringen. Nich einfach, vör beide Sieten nich. Faoken häff hei van Kinner vertelld, dei schrait harn: „Ick mögd woller nao Huus. Worüm draff ick dat nich?“ Dei Öllern harn kiene Antwort, üm blots ankäken, un in ehre Oogen har staohn: Dräöwt wi hier blieben – bi jou touhuus?

Un miene Gedanken güngen wieter. Nao mien Neffen up’n Amt, wo mit entschieden wedd, off Flüchtlinge hier bliewen käönt. Un faoken mott hei hörn: „Ick will nich woller trügge, häbb Angst, dor is för mi kien Touhuus mehr!“

Miene Dochter reet mii ute Gedanken. „Bis us touhuus giff et vannaomt dien Leibgericht. Marek häff all aals vörnänner, hei teuwt all.“ „Jao, schön van jou“, sä ick, „dat frait mi“, un füllt woller in miene Gedanken.

Marek, miene Dochter ehr Mann, wi wör dat noch bi sien Touhuus. Taihn Johr wör hei eiers wän, as siene Öllern mit ehre beiden Kinner ut’n Osten nao hier, nao Essen, kaomen sünd.

Häbbt sick bi Nacht un Näbel äöwer dei Grenze schmuggelt, blots mit dat Nödigste. Mössen aals achter sick laoten. Uck denn lüttken Hund, Mareks besten Frönd! Un noch lange har hei doran denken möss: Wo is hei wull – touhuus? Aower wo bün dann ick – wo is mien Touhuus?

Un wi dat Läben so spält: Miene Dochter ünnerrichtet hier in Essen at Lehrerin in Dütsch eine Willkoamensklasse. Kinner ut väle Länner, uck Kinner, dei nie woller trügge käönt. Un jedsmaol, wenn dei Ünnerricht tou Enne is un et heit, gi käönt nu nao Huus gaohn, kiekt ehr väle Oogen an, as wenn sei säggen wulln: Touhuus – wi schön wör dat, wenn wi dor woller hen kunn‘n…

Aff un tou kummp ein van dei Lüttken naon Ünnerrich an, packt ehr ümme, un sägg gans liese: „Bi di is dat uck schön. Hier häbb ick kiene Angst!“ 

„Papa, wi sünd touhuus“, röp miene Dochter. Ick wör all woller trüggebläben. „Jao, jao – is gout, ick kaom all“, sä ick, wör aower noch ganz in mien Gedanken. „Wat is mit di?“, miene Frou stöttde mi an, „häss du wat? Off denks du di woller wat tousaome?“ „Och, laot mi doch“, güng ick doraower weg. 

Miene Dochter köm dortou, lachde un pück mi ümme. Sei wüss, wi sei mit ehrn Pappen ümgaohn möss, wenn sei wat wäten wull: „Säggs du mi Papa, wo du an dacht häss?“ „Jao“, ick haolde deip Luft, „ick häbb äöwerlegg, wo is un wann sägg man touhuus.“ „Un“, frög sei wieter, „häss du et rutkrägen?“

„Ick glöw schon“, un mi flög et nur so rut: „Äöwerall, wo Menschken sick verdrägen dout, uck vergäben käönt, is Fräen.

Un wo Fräen is, giff et uck ein Touhuus!“

KW 51/25 – Ein Wiehnachtsgeschenk…  

Advent, Advent, dei Tied dei rennt…

Nu is dat Johr all buld vörbi, un besinnig denket wi –

wör aals richtig, wat ick häff maokt, wat wör verkehrt, wo häff et haokt?

Nu is noch dei Tied dorvan, dat man doran denken kann,

Jetzt schull man dat, wat dait dor kell‘n, drokke noch maol richdig stelln!

Vergäben uck, dei weh us daon, verseuken, denn Ännern tou verstaohn.

Kann man an den Nächsden denken, dait man sick sülwes mit beschenkan!

KW 50/25 – Dei Huusfrou…  (so wör’t fräuher – so is et uck noch vandaoge)

Dei Daoge werd kötter, nu is dat so wiet, vör us staiht dei Advents- un Wiehnachtstied.
Aals mott uppe Rege wän, fardig, inköff, un fein schmücket wern.
Masse Arbeit kummp dor up us tou, un wer mott dat maoken? – dei Huusfrou!
Ein Mensch, dei alles maoken mott, versorgt Kerl, Kinner un denn Pott,
sorgt sick van fräuhesten Morgen an, bit deip inne Nacht – un is immer dann –
wenn’t irgenwo klemmt, alltied tou Stelle. Ein Mensch för Alles – för alle Fälle…
Sei kaokt för us dat schönste Äten, passt up, dat wi dout nix vergäten.
Giff Trost, wenn us wat kellen dait, weit Raot, wenn einer nich wieter weit.
Hollt Huus un Hoff un alles rein, Wäsche waschen, flicken, bügeln, aals piekfein.
Rümt weg, wat wi aal leegen laot, passt up, dat wi nich aowere Stränge schlaot.
Giff Mout, wenn wi us maol nich trout, bring Fräen, bevör wi us eis haut.
Rögt an, dat maol wat ut us wedd, weit immer, wat gout utsütt un lätt…
Ick hoff, dat nu ein jeder weit off sütt, wat dei Naome Huusfrou bedütt..!